BM'nin Taliban endişesi sürüyor

BM'nin Taliban endişesi sürüyor
banner78

Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi’nin yaklaşık üç saat süren toplantısında, Afganistan’daki son durum tartışıldı. Toplantıya güvenlik konseyinin 15 üyesi dışında, Afganistan’ın BM Daimî Temsilcisi, komşu ülkelerin daimî temsilcileri ve Türkiye’nin BM Daimî Temsilcisi Feridun Sinirlioğlu da katıldı.
Güvenlik Konseyi üyeleri oturum öncesinde, toplantıya Kabil’den video konferans aracılığıyla katılan, BM Afganistan Özel Temsilcisi ve BM Afganistan'daki yardım misyonunun başkanı Deborah Lyons, ‘Afganistan Kadın Barışı Çalışmaları Organizasyonu Başkanı Wazma Frogh ve Pakistanlı aktivist, Nobel Ödülü sahibi ve Malala Fonu'nun kurucusu Malala Yousafzai'yi dinledi.
“Afganistan’ın dondurulan fonlarını yeni yönetimin kullanması için çözüm bulunsun”
BM Afganistan Özel Temsilcisi Lyons, uluslararası toplumun ülkede yaşanan gerçeği kabul etmesi ve ona göre davranması gerektiği söyledi. Lyons, dünyanın acilen, Afganistan'ın kırılgan ekonomisine odaklanması gerektiğini, ülkenin milyarlarca dolarlık dondurulan fonlarının, mevcut yönetimin kullanması için geçici ve bir ara çözüm yolu bulması gerektiğinin altını çizdi.
Özel Temsilci "Bir ara yol bulunmazsa milyonlar yoksulluğa ve açlığa sürüklenecek. Afganistan'dan büyük bir mülteci dalgası yaratacak. Afganistan'ı nesiller boyu geriye götürebilecek şiddetli bir ekonomik gerileme olacaktır" dedi. Lyons, Afganistan’da Taliban’ın yeni yönetiminin intikam cinayetleri işlediğini, kadın özgürlüklerine yönelik baskıları giderek arttırdığını, insan hakları ihlalleri suçları işlediklerine dikkat çekti.
TALEBAN KABİNESİNDEKİ 33 KİŞİNİN ÇOĞU BM’NİN KARA LİSTESİNDE
Özel Temsilci Lyons, Taliban’ın kurduğu kabinedeki 33 kişinin çoğunun, BM’nin yaptırımlar listesinde bulunduğunu hatırlattı. BM’nin kara listesinde, başbakan, iki başbakan yardımcısı ve dışişleri bakanın da bulunduğunu söyledi. Lyons, BM'nin Taliban'ın fiili hükümetinin üst düzey üyeleriyle nasıl ilişki kuracağına karar vermesi gerektiğini belirtti.
BM Özel Temsilcisi Lyons “15 Ağustos'ta Kabil'in düşmesiyle, realitede dünya önce kaos sahnelerine, ardından Afganistan çevresinde protesto görüntülerine tanık oldu. Dünyanın izlediği görüntülerde, Taliban'ın iktidarı kazandığını ancak henüz tüm Afgan halkının güvenini kazanmadığını gösteriyor. Kurulan hükümette hiçbir kadının, azınlık temsilcisi ya da Talibanlı olmayan bir kişi yer almadı. Kabinenin kapsayıcı olacağını umut edenler hayal kırıklığına uğradı. Taliban'ın Afgan ulusal güvenlik güçlerinin eski mensuplarına ve eski Cumhurbaşkanı Eşref Ghani'nin yönetimi yetkililerine genel af sağlayan birçok açıklamasına rağmen, yetkililer tarafından ev ev arama ve el koyma vakalarının ortaya çıkmasından derin endişe duyuyorum. Kadın haklarını güvence altına almak için birçok güvence vermelerine rağmen kadınların, erkek refakatçileri olmadan çalışmasının veya halka açık yerlerde görünmesinin yasaklandığına dair yeni bilgiler var” diye konuştu. BM Özel Temsilcisi, Kabil havalimanının yeniden açılması için Katar’la, Türkiye’ye katkılarından dolayı müteşekkir olduğunu ifade etti.
“BM PERSONELİ İÇİN ENDİŞELİYİZ”
Lyons, Afganistan’da görev yapan BM personeline yönelik artan sayıda taciz ve yıldırma olaylarından giderek daha fazla endişe duyduklarını belirterek çalışanlarının, Taliban tarafından tehdit edildiğini, BM ofislerinin yağmalandığını söyledi ve “Personelimizi tehlikeden korumak adına mümkün olan her şeyi yapmaya devam edeceğiz" dedi.
Pakistanlı aktivist, Nobel Ödülü sahibi ve Malala Fonu'nun kurucusu Malala Yousafzai, Taliban’ın geçmişte kendisine yaşattıklarının şimdi tekrarlarını görür gibi olduğunu belirterek 11 yaşından itibaren yaşadığı saldırıları ve tacizleri anlattı. Yousafzai, huzur dolu evinin üç yıl içinde korku dolu bir eve dönüştüğünü kaydetti.
MALALA YOUSAFZAİ
Yousafzai, silah seslerinden ve sokaktaki patlamalardan kaçarken yaşadıklarını konsey üyeleriyle paylaştı. 15 yıl önceki çocukluk döneminde halk önünde gerçekleşen kırbaçlamaları, kız çocuklarına kapılarını kapatan okulları, alışveriş merkezlerinde kadınlara izin verilmediğini gördüğünü belirterek “Eğer harekete geçmezsek birçok Afgan kızı, bu anlattıklarımı yeniden yaşayacak. İlerleyen yıllarda benim gibi anlatacak kâbus dolu yeni hikayeleri olacak. Bunu yaşamamak için bunu durdurabilecek adımlar atılmalı. Eğer durduramazsak, Taliban’ın kadın ve kızların haklarını korumaya yönelik herhangi bir adım atacağını düşünmüyorum” dedi.
BM’DE AFGANİSTAN’I KİM TEMSİL EDECEK?
BM kulislerinde en çok konuşulan konuların başında Afganistan’da yönetimi Taliban’ın ele geçirmesinin ardından halen ülkeyi eski yönetimin BM Daimî Temsilcisi Ghulam Isaczai’nin temsil etmesi geliyor. İsaczai, güvenlik konseyinin son toplantısında Afganistan adına dramatik bir konuşma yaptı.

banner69
BM AFGANİSTAN TEMSİLCİSİ GHULAM ISACZAİ
Afgan temsilci İsaczai, konsey üyelerine Afganistan ve Afgan halkı için gösterdikleri duyarlılık için teşekkür etti. İsaczai “Afgan halkının özgürlükleri için verdiğimiz mücadelede yanımızda olmanızdan minnettarlık duyuyoruz. Taliban yönetimi, ülkemde savaş suçu işliyor. Afgan halkına giden insani yardımı bile engelliyor. Barışçıl protesto gösterilerine katılanlara şiddet uyguluyor. Basına sansür uygulanıyor. Afgan medyası özgürce çalışamıyor. Taliban yönetimi görevli gazetecilere işkence yapıyor. Kadınlarımız işe gidemiyor. Daha önce söz verdiği hiçbir şeyi yerine getirmiyor. Sözde kabine, ülkede özgürlükleri tanımıyor. BM Güvenlik Konseyi, bunları durdurmak için elinden gelen her şeyi yapmalı. Konsey her türlü gücünü kullanmalı” dedi.
ABD: “AFGANİSTAN’IN ŞİMDİ BM’YE HER ZAMANKİNDEN ÇOK DAHA FAZLA İHTİYACI VAR”
Güvenlik Konseyi toplantısında ABD adına konuşan kıdemli diplomat Jeffrey Delaurentis, bu zor ortamda Afganistan'ın BM'ye her zamankinden çok daha fazla ihtiyacı olduğunu söyledi. ABD olarak Afgan halkının yanında olduklarını belirtti. BM çalışanlarına yönelik Taliban’ın tutumunun, kabul edilemez olduğunu ifade etti.
Delaurentis, “Milyonlarca Afgan çocuk, özellikle de kız çocukları okula gitmiyor. Üç yüz bin çocuk evlerini terk etmek zorunda kaldı. UNICEF, beş yaşın altındaki bir milyon çocuğun yakında şiddetli akut yetersiz beslenmeyle karşı karşıya kalabileceğini tahmin ediyor. Açlıktan ölebileceğini ifade ediyor” dedi. Kıdemli diplomat “Şimdi BM, Afganistan için hayati bir önem taşıyor. Ülkede diplomasinin ayak izi bile ortada kalmadı. BM'nin insan hakları ihlallerini önlemek için yardım etmesine ihtiyacımız var. Çocukları ve sivilleri korumak için BM'ye ihtiyacımız var. Taliban, BM’ye karşı tutumunu değiştirmeli. ABD, Afganistan halkına bağlılığını sürdürüyor. Afganistan'a en büyük insani yardım bağışçısı olarak, sahadaki ortaklarımıza, Afganlara gıda, koruma, barınak, temel sağlık, su, sanitasyon, hijyen hizmetleri ve çok daha hayati insani yardım sağlamalarında yardımcı oluyoruz. Ama ihtiyaçlar çok büyük” diye konuştu.
“TALİBAN BM GÜVENLİK KONSEYİ’NİN SON KARARINA UYMALI”
Delaurentis, Taliban'a insani yardım kuruluşlarının Afganistan'daki hayati çalışmalarını sürdürmelerine izin verme çağrısında bulundu. Delaurentis “30 Ağustos'ta kabul ettiğimiz konsey kararında belirtildiği gibi Güvenlik Konseyi, Taliban'ın tüm taahhütlerini yerine getirmesini bekliyor. Buna Afganlar ve Afganistan'dan ayrılmak isteyen yabancı uyruklular için güvenli geçişin kolaylaştırılması da dahildir. Tüm taraflar, sivillerin korunmasıyla ilgili olanlar da dahil olmak üzere her koşulda, uluslararası, insani hukuk kapsamındaki yükümlülüklerine saygı göstermelidir. Yeni Afgan hükümeti, taahhütlerini ve yükümlülüklerini yerine getirirse, ülkeye ve bölgeye daha fazla istikrar getirirse, gerçek katılım gösterirse ve son yirmi yılın kazanımlarını sağlarsa, biz de onlarla çalışırız “dedi
RUSYA:” AFGANİSTAN’IN DONDURULAN PARALARI SERBEST BIRAKILMALI”
Rusya’nın BM Milletler Daimî Temsilcisi Vassily Nebenzia, konsey üyelerine hitaben yaptığı konuşmada, Afganistan’daki terör sorununun önlenmemesi halinde dünyanın başına dert olacağını söyledi.
Nebenzia, Afganistan’ın küresel piyasada el konulan para ve mal varlıklarına yönelik kısıtlamanın da kalkmaması halinde ülkenin, geri dönülemez bir şekilde batacağını belirterek “Afganistan'ın dondurulan varlıklarının en kısa zamanda serbest bırakılması gerekli. Aksi takdirde hem Afganistan’da hem bölgede hem dünyada, daha büyük bir insani kriz yaşanacak. Afganistan’dan göç daha da artacak. Eğer ülke çöküş içerisine girerse, göç daha da şiddetlenecek. Afganistan zaten ciddi bir ekonomik çöküşün eşiğinde" dedi.
Çin’in BM Daimî Temsilci Yardımcısı Geng Shuang da Afganistan’ın tüm mal varlıklarına konan kısıtlamaların derhal serbest bırakılması çağrısında bulundu. Shuang "El konulan bu varlıklar Afganistan'a ait. Afgan halkının varlıkları Afganistan için kullanılmalı, tehdit veya kısıtlamalar için asla hiçbir şekilde kullanılmamalı" dedi.
GÜVENLİK KONSEYİ’NDEN ABD’YE 11 EYLÜL YİRMİNCİ YILI DAYANIŞMASI
BM Güvenlik Konseyi’nin 15 üyesinin temsilcileri, Afganistan toplantısı öncesi New York’taki 11 Eylül anıtı ve müzesini ziyaret ettiler. Ziyaret sonrasında toplanan BM Güvenlik Konseyi tarafından yapılan yazılı açıklamada, ABD’de yaşanan korkunç terör olayının yirminci yıldönümünde, BM Güvenlik Konseyi’nin, uluslararası hukuk çerçevesinde, terörün her türlüsünü ve nerede meydana gelirse gelsin terörle mücadele konusundaki kararlılıkları vurgulandı. BM Güvenlik Konseyi’nin, 20 yıl önce olduğu gibi bugün de teröre karşı birlik içinde olduğu belirtildi.
Açıklamada, 20 yıl önce gerçekleşen 11 Eylül terör saldırılarında 90 farklı ülkeden insanın yaşamlarını yitirdiği belirtilerek saldırılarda ölenlerin ailelerine ve arkadaşlarına taziye dilediklerini ilettikleri belirtilerek” Güvenlik Konseyi üyeleri, BM kuruluş tüzüğüne göre ‘sonraki nesilleri savaş belasından kurtarmak, bu amaçlar için gücümüzü uluslararası barışı, güvenliği korumak için birleştirmeyi’ yeniden taahhüt ediyorlar. Bu sözler, dünyayı daha güvenli hale getirmek için ciddi görevimizi yaparken tüm uluslara yol gösteren bir ışıktır” ifadesi kullanıldı.
Güvenlik Konseyi’nin kritik Afganistan oturumunda söz alan üye ülkelerin temsilcileri, sözlerine Amerika’ya bu korkunç terör olayından duydukları üzüntü ve yaşamını yitirenlere taziyelerini ilettiklerini belirterek başladılar.

banner71
YORUM EKLE
SIRADAKİ HABER