Alithia gazetesinin haberine göre Ezekiel, geçen cumartesi günü Baf’a bağlı Liso bölgesinde çıkan iki yangınla ilgili Kıbrıs Haber Ajansı’na (KİPE) açıklamalarda bulundu.

Ezekiel, geniş bir bölgede bir şeylerin yaşandığına dikkat çekerek, durumun ciddi şekilde araştırılması gerektiğini söyledi.

Liso bölgesinde yaklaşık 500 metre mesafede iki ayrı yangın odağının tespit edildiğini belirten Ezekiel, söz konusu yangınların kasıtlı olarak çıkarılmış olabileceğinin düşünüldüğünü ifade etti.

Ezekiel, Liso’daki yeni yangınları son yıllarda Drusia’dan Prodromi ve Skulli’ye kadar uzanan bölgede çıkan bir dizi yangınla da ilişkilendirdi.

Söz konusu “üçgende” benzer durumun her yıl yaşandığını kaydeden Ezekiel, Liso’da çıkan yangınlarla ilgili soru üzerine ise konunun araştırıldığını belirterek, soruşturmanın seyriyle ilgili daha fazla açıklama yapmak istemediğini söyledi.

Alithia gazetesinin haberine göre, nakil operasyonu geçen cuma günü İsrail’deki Beilinson Hastanesi’nde başarıyla gerçekleştirildi.

İsrailli doktorların, operasyonun başarılı şekilde tamamlandığını Kıbrıslı Rum meslektaşlarına bildirdiği aktarıldı.

Haravgi gazetesi, “yetkili kaynaklara” göre, Erhürman’ın “yeniden müzakere” yönündeki açıklamalarının, görüşmelerin yeniden başlamasına atıfta bulunması halinde olumlu ve doğru yönde bir adım olarak değerlendirilebileceğini yazdı.

Gazete, Rum tarafının, Erhürman ve Ankara’nın bugüne kadarki tutumları nedeniyle temkinli olduğunu ve siyasi iradenin söylemlerle değil, önümüzdeki dönemde atılacak somut adımlarla anlaşılacağını kaydetti.

Türk tarafının geçmişte, ilerleme için uygun ortam oluştuğunda, süreci desteklemek yerine zaman zaman “köstekleyici” bir tutum sergilediğini ileri süren gazete, Erhürman’ın bazı açıklamalarının birbiriyle çeliştiğini iddia etti.

Gazete, Hristodulidis ile Erhürman arasında 26 Ağustos’ta yapılması beklenen görüşmeden beklentilerin yüksek olmadığını ve BM Genel Sekreteri Antonio Guterres adayı ziyaret ettiğinde, karşı tarafın (özellikle Türkiye’nin) sergilediği yaklaşımın, daha da iyi olabilecek adımların atılmasına imkan tanımadığını öne sürdü.

Haberde, Rum tarafının “birleşik bir toprak” niyetiyle denetimler ve kısıtlamalar olmaksızın serbest dolaşımın sağlanmasını istediği ifade edildi.

Öte yandan Fileleftheros gazetesi ise, şimdiye kadarki işaretlerin, 26 Ağustos’taki görüşmenin nasıl sonuçlanacağı veya sonrasında hangi adımların atılacağı konusunda net bir görüntü ortaya koymadığını yazdı.

Gazete, Guterres’in Kıbrıs’a gerçekleştirdiği son ziyaretin ardından, sürecin devam etmesine yönelik perspektifin korunmaya çalışıldığını, ancak Güven Yaratıcı Önlemler konusundaki görüşmelerden somut bir gelişme beklenmediğini kaydetti.

Türkiye Dışişleri Bakanı Hakan Fidan’ın, Kıbrıs’ta iki devletli çözümden yana olduklarını belirten son açıklamalarının, Türkiye’nin Kıbrıs sorununda umut vadeden bir sürece girme konusunda henüz niyeti olmadığını gösterdiğini iddia eden gazete, Erhürman’ın şu ana kadarki tutumunun da Ankara ile tam uyum içinde hareket ettiğini gösterdiğini ileri sürdü.

Haftalık Kathimerini “İslami ‘NATO’ ve Kıbrıs… ‘Mekke Anlaşması’ Doğu Akdeniz İçin Ne Anlama Geliyor” başlıklı haberinde Mekke Ortak Savunma Anlaşması’nın “Doğu Akdeniz jeopolitik durumuna kadar dayanan etkileri olduğunu” yazdı ve Rum Yönetiminin yakından izlemekte olduğunu aktardı.

Rum yönetiminin anlaşmaya temkinli ancak soğukkanlı şekilde yaklaştığını belirten gazete önceliğinin ise “böyle sıkı bir savunma iş birliğinin Suudi Arabistan’ı, İslam İş Birliği Teşkilatı (İİT) çerçevesinde (Güney) Kıbrıs’ın en üst önceliği olan KKTC’nin tanınmaması konusunda etkileyip etkilemeyeceği olduğunu” yazdı.

-“Rum yönetiminden olası bir tavır değişikliğini önlemek için aktif düzeyde diplomasi yürütüyor”

Gazete Rum yönetiminin Riyad-Ankara yakınlaşmasının, BM’nin Kıbrıs ile ilgili kararlarına geleneksel olarak tarafsız ya da pozitif duran Körfez ülkelerini etkileyip etkilemeyeceğini gözlemlemekte olduğunu ve “olası bir tavır değişikliğini önlemek için aktif düzeyde diplomasi yürütmekte olduğunu” aktardı.

Gazeteye göre gelişmelerin dinamiğini ve özellikle Mısır’ın bu yeni ittifaka katılıp katılmayacağını da takip etmekte olan Rum yönetimi “bu baskıları dengelemek için diplomatik alanda üçlü ittifaklarını derinleştirme” faaliyetleri yürütüyor.

Rum yönetiminin bu çerçevede “Riyad ile iletişim kanallarını koruyarak, Pakistan’ın başlıca jeopolitik rakibi Hindistan, İsrail ve Mısır ile stratejik ilişkilerini güçlendirmekte” olduğunu yazan gazete Atina ile eşgüdüm içerisinde, “Arap devletlerinin Kıbrıs sorunundaki Türk talepleri ile uyumlanmasını önlemek için Suudi Arabistan ve Birleşik Arap Emirlikleri ile ikili ilişkilerini sistemli şekilde güçlendirdiğini, ABD ve Fransa gibi Avrupalı ortakları ile savunma iş birliklerini derinleştirmekte olduğunu” aktardı.

-“Mekke Anlaşması Kıbrıs’ı da etkiliyor”

Fileleftheros ise Tel Aviv Ulusal Güvenlik Araştırmaları Enstitüsü (INSS) üst düzey araştırmacısı Gallia Lindenstrauss ile yaptığı söyleşiyi “Mekke Anlaşması Kıbrıs’la da İlgili” başlığıyla aktardı.

Gazeteye göre Lindenstrauss Mekke Anlaşması’nın “Doğu Akdeniz’de otomatikman iki kompakt cephe oluşturmadığını ancak ekonomik planlarda, enerjide ve ek olarak savunma taahhütlerindeki rekabeti teoriden pratiğe geçirdiğini” söyledi. Güney Kıbrıs’ın “şekillenmekte olan iki geçsek bölgesel oluşumun ortasında” olduğunu savundu

Lindenstrauss “bir süredir Yunanistan, Kıbrıs, İsrail, Birleşik Arap Emirlikleri ve Hindistan arasında gevşek bir eksen görüyoruz. Öteki tarafta ise Türkiye, Pakistan, Katar ve Suudi Arabistan arasında bir gevşek oluşum ayırt ediliyor. Mısır ve farklı şekilde Azerbaycan da bu iki kutbun arasına yerleşiyor.” ifadelerini kullandı.

Güney Kıbrıs ve Yunanistan’ın AB üyesi, Yunanistan’ın da Türkiye ile birlikte NATO üyesi olduğunu hatırlatan Lindenstrauss bu kurumsal gerçeklerin paralel bölgesel hizalanmaların ulaşabileceği sınırı oluşturduğu görüşünü ortaya koydu.

“Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan Kıbrıs, Yunanistan ve İsrail’den bir adım daha ileri gitti çünkü anlaşmalarına, karşılıklı savunma maddesini de eklediler.” diyen Lindenstrauss Mekke Anlaşması’nın, “pratikte uygulanamayacağını” öne sürdü ancak küçümsenemeyeceğini de belirterek “Bu üç ülke İsrail’e karşı siyasi bir cephe oluşturdu. Karşılıklı savunma paktına imza atacak noktaya gelmeleri, görmezden gelinemeyecek bir siyasi ve stratejik mesajdır.” dedi. Benzer bir ittifakın Suudi Arabistan ve Pakistan arasında var olduğunu ancak bunun, İran’la çatışmasında Riyad’a yardımcı olmadığını ekledi.

Lindenstrauss’a göre Mekke Antlaşması’nın Yunanistan, İsrail ve dolayısıyla Güney Kıbrıs’a en önemli etkisi karşılıklı savunma anlaşması maddesinin hayata geçirilmesi değil Türk savunma sanayisinin fonlanmasI. İsrail açısından da Yunanistan açısından da ana endişe noktası daha çok Suudi Arabistan sermayesinin Türk silahlanma programlarına kanalize edilebilecek olması.

Lindenstrauss “Bu paralar Ankara’nın yeni silah sistemleri geliştirmekle kalmayıp, bazı Türk programlarının halen sahip olmadığı çok daha ciddi üretim hatları kurmasına olanak tanıyabilir. Suudi Arabistan fonlaması tam da bu boşluğu kapatır.” dedi.

-“Pakistan denklemde bir unsur ama en büyük sorun Türkiye”

Pakistan’ı bu denklemde bir faktör gören Lindenstrauss Türkiye’nin ise İsrail, Güney Kıbrıs ve Yunanistan’a karşı revizyonist yaklaşım sergilemesi ve Levantin’de ve bütün Doğu Akdeniz’de daha çok stratejik derinlik elde etmek isteği yüzünden en büyük sorun” olduğunu savundu.

İsrail, Yunanistan ve Güney Kıbrıs tarafından yakından takip edilmesi gereken ülkenin Mısır olduğunu söyleyen Lindenstrauss “Doğu Akdeniz’le ilgili tavrında herhangi bir değişiklik her üç ülkeyi de doğrudan etkileyecek.” uyarısında bulundu. Mısır’ın Türkiye ile yakınlaşma sebebini Kahire’nin ekonomik güçsüzlüğüne ve Ankara’nın Lübnan, Sudan ve Etiyopya’daki varlığına bağladı.

-“Mekke Antlaşması’na karşı Yunan-Kıbrıs-İsrail İbrahim Anlaşması”

Haftalık Simerini ise “Türkiye, Suudi Arabistan Pakistan Ekseni İsrail, Yunanistan, Hindistan ve Kıbrıs’ı Tehdit Ediyor” başlıklı analiz yazısında, Mekke Antlaşması'nı “saldırgan” diye niteledi ve bu Türkiye Suudi Arabistan Pakistan ittifakının “şu ana kadar geçerli olan yerleşik yapıların ötesinde yeni bir güvenlik mimarisi oluşturmaya çalıştığını” yazdı. “Aynı zamanda Doğu Akdeniz’deki güçler dengesini yeniden düzenleyebileceğine” dikkat çekti.

Gazete, “Enerji istikrarsızlığı, siyasi belirsizlik ve savaşlar içerisinde Atina ve Lefkoşa’nın, dost ülke ve ittifaklarının iş birliğinde, tepkilerini süratle planlaması gerekiyor. Mekke Anlaşması’na karşılık, Birleşik Arap Emirlikleri, Ürdün ve belki Mısır’ın da katılımıyla bir ‘Yunan-Kıbrıs-İsrail İbrahim Anlaşması imzalaması gerek.” ifadelerine de yer verdi.

Haberi manşetten “BM Genel Sekreteri’nin Temsilcisinin Beklenmedik Müdahalesine Hristodulidis’in Kayıtsızlığı Sebep Oldu… Holguin Önlemeye Koştu” başlığıyla aktaran gazete, bir BM Genel Sekreteri’nin Kıbrıs sorununa doğrudan müdahalesinin Ban Ki Moon zamanında Mont Pelerin süreci ile yapıldığını ve Crans Montana sürecinin gündeme geldiğini hatırlattı.

Antonio Guterres’in de görev süresinin dolmasına çok az bir süre kala aynı şeyi yapmak ve giderayak, Crans Montana’da “kalan son mili kat etmek istediğinin" açık olduğuna dikkat çeken gazete, KKTC Cumhurbaşkanlığı’na Tufan Erhürman’ın seçildiği geçen sonbahardan beri iki taraf arasındaki diyaloğun “kanserleştiğini” yazdı.

Haberde Genel Sekreter’in Kıbrıs Kişisel Temsilcisi Maria Angela Holguin'in “sürecin dağılma görüntüsü karşısında geçen şubat ayında, iki tarafa Antonio Guterres’in son çabasına hazırlanma fırsatı vermek için çabalara ara verdiği hatırlatıldı. Rum Yönetimi Başkanı Nikos Hristodulidis’in “Holguin ile çatışmaktan” çekinmeyerek Holguin’in ortaya koyduğu; Güney Kıbrıs’ın AB dönem başkanlığını ve genel seçimleri tamamlanması için Hristodulidis’e olanak tanıma gerekçesini “komik” diye nitelediği anımsatıldı.

Gazete, temmuz ayında Ada’yı ziyaret eden Genel Sekreter’in, yeni bir 5+1 formatlı gayriresmi genişletilmiş görüşme düzenlemek için GYÖ’lerde anlaşma ve yeni geçiş noktaları açılması, izlenecek metodolojide anlaşma ve Kıbrıs sorununun özü konusunda önceden uzlaşılması şartlarını getirdiğini hatırlattı, başka zamanı olmadığından sürecin hızlandırılmasını da istediğini belirtti.

Cumhurbaşkanı Tufan Erhürman’ın, sürecin hızlandırılması şartına derhal ve tam cevap verdiğine dikkat çeken gazete, “Genel Sekreter’in Ada’dan ayrılmasından hemen sonra (30 Temmuz) Başkan Hristodulidis’le haftada en az bir kez tekrarlanacak görüşmelere derhal başlamayı teklif ettiğini, ancak Hristodulidisin davete cevap vermemekle kalmayıp ilk randevuyu 26 Ağustos’a verdiğini hatırlattı.

Gazete ikinci görüşme tarihinin de belirlenmediğine dikkat çekerek, “Böylece Hristodulidis Guterres’in kalan yaklaşık 4 ayını hiçbir izahatta bulunmadan harcadı.” ifadesini kullandı. Guterres, Holguin ve Erhürman güven yaratıcı önlemlerde ısrar ederken Hristodulidis’in ve sözcüsü Letimbiotis’in GYÖ’lerin “şart olmadığında ısrar ettiğini” yazan gazete özetle şunları aktardı:

“Hristoduldis’in tavrı ve Tufan Erhürman’ın genel ılımlı tavrı BM Sekreterliği’ni son uyarıda bulunmaya zorladı. Holguin hem şartlar hakkındaki gerçekleri ortaya koymak hem de zamanın verimsiz akmasını önlemek için Kıbrıs Türk ve Rum medyasına iki ayrı söyleşi vermek zorunda kaldı. Söyleşilerinde GYÖ’lerle ilgili söylemi konusunda Hristodulidis’i eli böğründe bıraktı.”

-“Türkiye BM’ye iyi komşuluk ilişkileri hedefleyen fikirler sundu”

Fileleftheros ise Türkiye’nin, Güven Yaratıcı Önlemler (GYÖ) aracılığıyla, çözümsüzlük şartları altında iş birlikleri çerçevesi geliştirdiğini ve “iyi komşuluk ilişkileri oluşturulmasını hedefleyen bu ilerletilmiş fikirleri BM’nin önüne koyduğunu yazdı.

Ankara’nın BM’ye sunduğu fikirlerin “Ada’nın tam denetimini hedeflediğini” öne süren gazete, projelerinin de Güney Kıbrıs’ın ihtiyaç duyduğu su ve doğal gaz ile ilgili olduğunu ve “Doğu Akdeniz’in enerji haritasında yeni emrivakiler dayatma hedefi taşıdığını” iddia etti.

Gazete haberi “Kıbrıs Sorununun Çözümü Olmadan GYÖ Reçetesi… Ankara’nın Guterres’e Sunduğu GYÖ’ler sadece Kıbrıs Sorununun Çözülmemesiyle İlgili… Su, Doğal Gaz, Elektrik Konusunda ‘Ortak Proje’ Öneriliyor… Kıbrıs’ın Doğal Kaynaklarının Türkler Tarafından Değerlendirilmesinin Öncüsü” başlık ve spotlarıyla manşete çekti. Türk inisiyatifinin Rum yönetiminin KKTC’yi Ada’daki iki devletten biri olarak tanımaması halinde çözüm perspektifi görmediği için GYÖ’lerin ileri götürülmesi gerektiğiyle ilgili olduğunu yazdı.

Hristodulidis, yayımladığı mesajda Türkiye’yi suçlayarak Maraş, Güzelyurt ve bazı köylerle ilgili iddialarını yineledi. Kıbrıs sorununa çözüm bulunmasının öncelikleri olduğunu belirten Hristodulidis, müzakerelerin 2017’de kaldığı yerden yeniden başlaması gerektiğini savundu.

Hristodulidis ayrıca kapalı Maraş’ın eski sakinlerine iade edilmesinin, Kıbrıs sorununun çözüm çabalarına katkı sağlayacağını öne sürdü.

Rum Dışişleri Bakanı Konstantinos Kombos da açıklamasında Türkiye’ye yönelik suçlamalarda bulunurken, DİSİ Başkanı Annita Dimitriu Kıbrıs’ın yeniden birleşmesi için mücadeleyi sürdüreceklerini söyledi.

AKEL Genel Sekreteri Stefanos Stefanu ise müzakerelerin yeniden başlaması gerektiğini belirterek, çözüm çabasından vazgeçmeyeceklerini ifade etti. Sözde Maraş Belediye Başkanı Simos İoannu da Maraş’ın iadesinin olumlu gelişmeler için başlangıç noktası olabileceğini savundu.

Alithia’nın haberine göre, 12 Ağustos’ta Derinya sınır kapısında İsrail vatandaşının bagajında 15 karton sigara ve 3 kilo nargile tütünü ele geçirildi. Şahıs, 2 bin euro ceza ödedikten sonra serbest bırakıldı.

Rum Gümrük Dairesi, son iki ayda KKTC’den Güney Kıbrıs’a kaçak tütün ürünleri geçirilme girişimlerinde artış yaşandığını açıkladı.

Haziran ayında kaçak tütün ürünleriyle yakalanan 288 kişinin 41’inin İsrail vatandaşı olduğu, temmuzda ise 188 şüpheliden 46’sının İsrailli olduğu belirtildi.

İngiliz Üsler Polisi de temmuz ayından bu yana yapılan kontrollerde 17 bin 500 sigara, 21 kilo tütün ve 5 bin 500 elektronik sigaraya el konulduğunu açıkladı.

Politis gazetesine konuşan PEO Kıbrıs Çalışma Enstitüsü Müdürü Pavlos Kalosinatos, 15-24 yaş grubundaki genç işsizliğinin 2013’te yüzde 39’dan 2024’te yüzde 13’e gerilediğini, ancak bu düşüşün istihdam artışından kaynaklanmadığını söyledi.

Kalosinatos, gençlerin nüfus içindeki oranının 2013’te yüzde 15,6’dan 2025’te yüzde 9,2’ye gerilediğine dikkat çekerek, bu hızlı daralmanın en mantıklı açıklamasının gençlerin yurtdışına göç etmesi olduğunu ifade etti.

Rum basınından Politis, Hacikostas’ın açıklamalarını “30 Yıl Sonra Derinya Olayları… Motosikletlilerin Büyük Sürüşünü Planlayan ve Organize Eden Adam Politis’e Konuştu” başlığıyla yayımladı.

Hacikostas, 1995 yılında motosikletlilerle Bostancı’ya düzenledikleri sürüşün ardından daha kapsamlı bir eylem gerçekleştirmeyi düşündüğünü söyledi. Kıbrıs sorununu uluslararası kamuoyunun gündemine taşımak amacıyla “Berlin’den Girne’ye sürüş” düzenleme fikrinin bu dönemde ortaya çıktığını belirtti.

Etkinliğin hazırlanmasının yaklaşık bir yıl sürdüğünü ifade eden Hacikostas, Alman Motosikletliler Federasyonu’nun yanı sıra 17 ülkenin federasyonundan destek aldıklarını kaydetti.

Kiliseden maddi destek

Eylemin finansmanına ilişkin soruları da yanıtlayan Hacikostas, Avrupa Motosikletliler Federasyonu ve yabancı motosikletlilerden maddi ve manevi destek aldıklarını söyledi.

Hacikostas, dönemin Başpiskoposu I. Hrisostomos’un da kendisini desteklediğini belirterek, kiliseden ilk etapta 10 bin, daha sonra 5 bin Kıbrıs lirası yardım aldıklarını ifade etti.

Klerides sürüşün iptal edilmesini istedi

Hacikostas, etkinlik günü dönemin Polis Genel Müdürü Haciloizu’nun kendisini telefonla arayarak Rum Başkanlık Sarayı’na çağırdığını anlattı.

Yunan Motosikletliler Federasyonu Başkanı ile birlikte saraya gittiklerini belirten Hacikostas, burada dönemin Rum lideri Glafkos Klerides’in kendilerine Türkiye ve KKTC tarafından yapılan uyarıları dikkate almaları gerektiğini söylediğini aktardı.

Klerides’in, olası bir çatışmanın Yunanistan’ı da savaşa sürükleyebileceği uyarısında bulunduğunu ifade eden Hacikostas, Klerides’in kendisine bazı devlet bilgileri verdiğini ve sürüşü o gün iptal etmesini, ilerleyen dönemde ise şartlar değiştiğinde yeniden hareket etmelerini istediğini söyledi.

Hacikostas, sürüşün iptal edildiğini açıkladığında bazı motosikletlilerin çoktan Derinya’da toplandığını ve İsaak ile Solomu’nun hayatını kaybettiğini daha sonra öğrendiğini belirtti.

“13 bin kişiydik”

KKTC’ye geçiş için bir güzergâh belirlediklerini söyleyen Hacikostas, etkinliğe yaklaşık 13 bin kişinin ve 170 yabancı motosikletlinin katılmasının planlandığını ifade etti.

Güzergâhın yalnızca kendisi tarafından bilindiğini belirten Hacikostas, katılımcıların bildiği tek şeyin sürüşün Girne’de sona ereceği olduğunu söyledi.

“Pişman değilim”

Hacikostas, olayların ardından herhangi bir pişmanlık duyup duymadığı sorusuna ise “Hayır” yanıtını verdi.

Dönemin Rum hükümetini de eleştiren Hacikostas, sürüşten yaklaşık altı ay önce Klerides’e etkinlikle ilgili ayrıntılı bir mektup gönderdiğini ancak Klerides’in kendisiyle görüştüğünde mektubu almadığını söylediğini aktardı.

İsaak ve Solomu’nun aileleriyle ilişkilerinin iyi olduğunu belirten Hacikostas, iki kişiyi de “kahraman” olarak gördüğünü ifade etti.

Hrisostomos: “Sürüş iptal edilmemeliydi”

Hacikostas, dönemin Başpiskoposu I. Hrisostomos’un olayların ardından kendisiyle görüştüğünü ve sürüşün iptal edilmemesi gerektiğini söylediğini aktardı.

Hrisostomos’un, Türklerin tehditlerine boyun eğilmemesi gerektiğini savunduğunu belirten Hacikostas, kendisine “Kıbrıs kan dökülmeden özgürlüğüne kavuşamaz” dediğini ileri sürdü.

Hacikostas, 1996’daki olayların ardından Kıbrıs sorununun uluslararası alanda daha fazla gündeme geldiğini savunarak, olayların farklı kesimler tarafından siyasi amaçlarla kullanılmaya çalışıldığını da öne sürdü.

Fileleftheros ve diğer gazeteler, Güney Kıbrıs’ta 15 Ağustos'ta kutlanacak olan Meryem Ana yortusu sebebiyle Rum Merkezi Cezaevinde bulunan 68 mahkuma af çıktığını yazdılar.

Gazete, hafif suçlardan cezaevinde bulunan 27’si Kıbrıslı 41’i ise yabancı uyruklu 68 mahkumun af kapsamında dün salıverildiklerini belirtirken siyasi iltica talepleri reddedilen yabancı uyrukluların sınır dışı edilmeleri işlemlerinin de başladığını aktardı.

Fileleftheros gazetesi, Rum Başkanlığı’nın sosyal medya hesabından yayımlanan mesajında, Isaak ve Solomu’nun yaptıkları fedakarlıkla “işgalin sona ermesi, adanın yeniden birleşmesi ve tüm Kıbrıslıların haklarının iade edilmesi" mücadelesine öncülük ettiklerinin kaydedildiğini yazdı.

Habere göre mesajda, “cesaretin simgesi haline gelen ve özgür yaşamak gibi vazgeçilmez bir hakkı savunan her insan için bir bayrak niteliğindeki o dramatik görüntülerin hafızalarda yeniden canlandığı” belirtilerek, işlenen suçlara işaret edildi.

Gazete, Rum siyasi partilerden DİSİ, ELAM, DİKO ve EDEK’in de açıklamalarında, İsaak ve Solomu’nun anısının hala taze olduğunu; öldürülmelerinin yalnızca geçmişin trajik bir sayfası değil, yaptıkları "kahramanlığın" bir ispatı olduğunu ve suçluların cezalandırılması gerektiğini ifade ettiklerini yazdı.

Alithia haberi sürmanşetten “Yunan Uçaklarını Getirdik Türk Uçakları Bize Kaldı… Lefkoşa, Larnaka ve Baf Üzerindeki F-16 Rahatsızlığı Gündelik Fenomen Haline Geldi” başlık ve spotlarıyla aktardı.

Türk savaş uçaklarının Ercan’dan kalkarak Beşparmak Dağları yönünde, Yunan uçaklarının ise konuşlu bulundukları Baf’taki “Andreas Papandreu hava üssünden” kalkarak Baf ve Larnaka üzerinde uçuş yaptığı kaydedilen haberde, bunun Ada için yeni bir fenomen olduğunu ve son dönemde Rum halkının savaş uçaklarının uçuşlarını daha yoğun fark ederek, rahatsızlık yaşadığına işaret edildi.

Haberde Türk F-16’larının dün sabah Ercan Havalimanı’ndan kalkarak Beşparmaklara yöneldiği, ancak Eylence’den “Palluriotissa”ya (Okullar bölgesi) ve Büyükkaymaklı’ya kadar Lefkoşa’nın Rum kesiminde fark edilerek, Rumlar arasında endişeye sebep olduğu kaydedildi.

Gazete Yunanistan’ın “Ada’daki savunma varlığının takviyesi” maksadıyla gönderdiği savaş uçaklarının Ada’daki varlığının kısa dönemle sınırlı kalmadığını, uçakların ve mürettebatının alternasyonunun (sırayla değişim) başladığını ve mayıs ayında, Yunan F-16’larının Ada’da kalmaya devam edeceğinin öğrenildiğini hatırlattı.

“Böylece, kısa süre içerisinde yeni bir sahne şekillendi: Yunan F-16’ları Baf’tan, Türk F-16’ları da Timbu’dan (Ercan) kalkıyor.” ifadesine yer veren gazete, Larnaka’da sakin Rumların Yunan savaş uçaklarının bölgede uçtuğunu söylediğini aktardı. “F-16’ların Baf’taki varlığı, uçakların üs’te kalacağı anlamına gelmiyor, faaliyetleri çerçevesinde uçuşlar yapıyorlar” ifadesini kullandı, şunları ekledi:

“Bugünkü (dünkü) Lefkoşa’dan söylenenler (Türk F-16’larının uçuşu) önceki dönemde aralarında Larnaka’nın da bulunduğu Kıbrıs’ın başka bölgelerinde kaydedilen benzer söylenenlere eklenerek, Kıbrıs semalarındaki artan hareketliliği doğruluyor.”

Fileleftheros gazetesi, Rum müzakereci Menelaos Menelau’nun “Alpha” kanalının programında yapmış olduğu açıklamalarda Kıbrıs sorununun yanı sıra Kıbrıs Türk tarafına ve Türkiye’ye eleştiride bulunduğunu yazdı.

Habere göre Menelau, “Türkiye’nin ve Kıbrıs Türk tarafının düşük seviyeli siyasi konularda bile süreci kasıtlı olarak engellediğini ve yavaşlattığını” ileri sürdü.

Ankara’nın "iki ayrı devlete dayalı çözüm" konusunda ısrarlı olmasına karşın, BM Genel Sekreteri Antonio Guterres’in, “masada çözüm modelinden başka bir şeyin olmadığı” mesajını verdiğini savunan Menelau, BM’nin üzerinde "anlaşmaya varılan federal çerçeve içerisinde müzakerelerin yeniden başlaması" çabalarının da devam ettiğini ifade etti.

Μenelau, Türk tarafının aksine, Kıbrıs Rum tarafının, BM Genel Sekreterinin “Athienu(Kiracıköy)-Eylence-Mias Milias(Haspolat)” geçiş kapılarının "eş zamanlı açılmasını kabul ettiğini" savundu.

Kıbrıs sorununa ilişkin müzakerelerin yeniden başlamasına neden olacak genişletilmiş toplantının hazırlanması hedefiyle BM’nin özel uzmanları tarafından görüş birliklerinin kaydedilmesine yönelik çalışmaların "gelişim" halinde olduğunu ifade eden Menelau, stratejik hedefin "Kıbrıs sorununda bütünlüklü çözüm aracılığıyla ülkenin yeniden birleşmesi ve bağımsızlığının sağlanması" olarak kalmaya devam ettiğini söyledi.

Çabaların yalnızca “federasyon” temelindeki çerçevede yürütüldüğünü savunan Menelau, BM Genel Sekreteri’nin mesajlarının da "federasyon dışında başka bir çözüm modelinin mümkün olmadığı" yönünde olduğunu ileri sürdü.

Menelau açıklamasında “Kıbrıs Türk tarafı ve Türkiye tarafından tüm çabanın yavaşlatılması, engellenmesi, tıkanması eğilimine” sahip olduğunu iddia etti.

Geçiş kapıları konusunda Menelau, BM Genel Sekreteri’nin geçiş noktalarına ilişkin önerisini yineledi. Menelau, Kıbrıs Rum tarafının söz konusu öneriyi geçen yıl temmuz ayında New York’ta "kabul ettiğini, Kıbrıs Türk tarafının ise halen öneriye olumsuz yaklaştığını" savundu.

Menelau, söz konusu öneride "Athienu" (Kiracıköy) bölgesinden "Piroi" (Gaziler) üzerinden Eylence’ye uzanan güzergahın da bulunduğunu belirterek, diğer geçiş kapılarının açılmasına yönelik "çabaların da sürdüğünü" ifade etti.

5+1 toplantısına ilişkin de açıklamalarda bulunan Menelau, yaşanan zorluklara rağmen 5+1 genişletilmiş toplantının gerçekleştirilmesi amacıyla hazırlıkların "gelişim halinde" olduğunu ifade etti.

Menelau, bu aşamanın temel unsurunun, öze ilişkin konulardaki görüş birliklerinin BM tarafından teyit edilen anayasa uzmanı tarafından kayda geçirilmesi olduğunu belirtti.

Menelau, söz konusu hazırlığın bir sonraki toplantının gerçekleştirilebilmesi için "gerekli" olduğunu belirterek, Kıbrıs sorunuyla ilgili görevlendirilen anayasa uzmanının çalışma koşulları ve belirli bir takvimi olup olmadığı konusunda bilgi sahibi olmadı sorusuna karşılık da, uzmanın çalışmalarına başladığını ancak halen Kıbrıs’ta bulunmadığını ifade etti.

Menelau, Kıbrıs Türk tarafının “caydırıcı tavrının” aşılması umuduyla çabaların "tüm boyutlarıyla sürdürüldüğünü" savundu.

Haravgi gazetesi, “Görüş Birlikleri Kaydediliyor ve Müdahil Taraflara Verilecek…Erhürman ve Hristodulidis 26 Ağustos’ta GYÖ’leri Görüşecek” başlıklı haberinde, Kıbrıs (Rum) Haber Ajansı’nın (KİPE) atıfta bulunduğu bilgilere dayanarak, Cumhurbaşkanı Erhürman ile Rum Yönetimi Başkanı Hristodulidis görüşmesinde, Kıbrıs Türk tarafının, geçiş noktalarına ilişkin Güven Yaratıcı Önlemler konusunda ilerleme sağlanmasına niyetli olup olmadığı konusunun ele alınmasının beklendiğini savundu.

Gazete, yine bilgilere atıfta bulunarak bu konunun, BM Genel Sekreteri Antonio Guterres’in huzurunda da ele alındığını, Guterres’in öneri sunduğunu, Kıbrıs Rum tarafının olumlu karşılık verdiğini ileri sürdü.

Gazete, aynı haberinde her iki tarafın müzakerecilerinin, 26 Ağustos’taki liderler görüşmesine hazırlık yapmak adına bir araya gelmesinin de beklendiğini yazdı.

Kıbrıs sorununa yönelik genişletilmiş toplantı konusunda, öze ilişkin hazırlıkla ilgili çabanın devam etmesi gerektiğinin vurgulandığını belirten gazete, tüm taraflara- Kıbrıs’taki iki tarafa ve garantör ülkelere verilecek görüş birliklerinin zaten kaydedildiğini, bunun akabinde ise Genel Sekreterin, genişletilmiş konferansı ileriye götürmesinin beklendiğini yazdı.

Gazete ayrıca görüş birliklerinin taraflara verilmesinin birkaç hafta içinde olacağından bahsedildiğini de belirtti.

-Holguin’in söyleşisinin değerlendirilmesi devam ediyor

Bazı Rum gazeteleri, BM Genel Sekreteri'nin Kıbrıs Kişisel Temsilcisi Maria Angela Holguin’in, pazar günü “Politis” gazetesinde yer alan söyleşisi konusunda değerlendirmede bulunmaya devam ediyor.

Alithia gazetesi “Hazırlık Eylemlerle Ölçülür” başlıklı haberinde, BM Genel Sekreteri Maria Angela Holguin’in 5+ 1 için GYÖ’lerin özlü önkoşulu teşkil ettiğinden söz ettiğini anımsattı.

BM Genel Sekreteri Antonio Guterres’in yeni genişletilmiş toplantıyı, GYÖ’lerdeki yeterli hazırlıkla ilişkilendirmesine karşın Rum Yönetimi’nin ise GYÖ’lerin önkoşul olmadığı konusunda ısrarlı olduğunu yazan gazete, Hükümet Sözcüsü Konstantinos Letimbiotis’in ise, BM Genel Sekreteri'nin çabalarına destek ifade etmesine karşın, yeniden Türkiye’nin sorumluluğa atıfta bulunduğunu belirtti.

Gazete haberinin içerisinde Holguin’in söyleşinin ayrıntılarına da yer verdi.

Politis gazetesi de ilgili haberi, “Eylül’deki Beşli Konferans ve Tabi ki Önkoşul Olmaksızın Konusunda Holguin, Hristodulidis’in Hikâyesini Boşa Çıkarıyor” başlıklı haberinde, yine Politis gazetesi tarafından yayımlanan söyleşiye ilişkin yorumlarda bulundu.

Gazete, BM Genel Sekreteri'nin Kıbrıs Kişisel Temsilcisi Maria Angela Holguin’in, 5+1’den önce, liderlerin düzenli şekilde görüşmesi, GYÖ’lerde ilerleme sağlanması ayrıca öze dair ve metodoloji konusunda çalışma yapılması gerektiğini net bir şekilde dile getirdiğini yazdı.

Rum Yönetimi Başkanı Nikos Hristodulidis’in Genel Sekreterinin adadan ayrılmasının ardından GYÖ’lerin beşli konferansın toplanması için önkoşulu teşkil etmediği şeklinde açıklama yaptığını ifade eden gazete, Holguin’in ise bu konuda farklı söylemde bulunduğuna dikkat çekti.

Holguin’in sorumluluğun liderlerin elinde olduğu ve bunun için sürekli temas halinde bulunmaları gerektiği şeklindeki açıklamasını da yorumlayan gazete, Holguin’in ilgili tüm paydaşların siyasi irade eksikliğini en önemli engel olarak gösterdiğini ayrıca kamuoyu önündeki söylemlerin zarara yol açtığından söz ettiğini anımsattı.

Gazete, bu noktada Cumhurbaşkanı Tufan Erhürman’ın yardımcı olmadığını ileri sürdü ve Erhürman’ın, Hristodulidis’i mayınların temizlenmesi konusunda yaptığı öneriyi ret etmekle suçladığını, ayrıca geçiş noktaları konusunda neyi kabul edip etmediğini ve Kıbrıs Rum tarafının sorumluluğunun nerde olduğunu açıkladığını iddia etti.

Fileleftheros gazetesi, tasarrufunda kaçak tütün ürünleriyle birlikte 25 bin euro nakit para bulunan şahsın gözaltına alındığını yazdı.

Haberde, şahsın dün, “Mağusa Bölgesi” Kaza Mahkemesi’ne çıkarıldığı ve aleyhinde 4 günlük tutukluluk emri verildiği ifade edildi.

-Polis nezarethaneleri dolup taştı

Gazete, bir diğer haberinde ise, Güney Kıbrıs’taki polis nezarethanelerinin de Merkezi Cezaevi gibi aşırı kalabalık olduğunu ve zanlıların yerde yatmak zorunda kaldığını yazdı.

Lakadamya’daki nezarethanenin kapasitesinin 40 kişilik olduğunu, ancak şu an içerde 77 kişi bulunduğunu kaydeden gazete, durumun diğer nezarethanelerde de böyle olduğunu belirtti.

Haberde, nezarethanede kalanların sağlık ve güvenlik sorunları yaşadığı ve insan haklarından mahrum olduğu ifade edildi.

Haravgi gazetesi, Manchester’a gitmek üzere Larnaka Havalimanı’na giden İngilizlerin valizlerinde yapılan kontrollerde, bin 495 paket sarma sigara tütünü tespit edildiğini ve ürünlerin gümrüksüz olduğunu yazdı.

Haberde, şahısların dün, Larnaka Kaza Mahkemesi’ne çıkarıldıkları ve aleyhlerinde ikişer günlük tutukluluk emri verildiği ifade edildi.

Alithia gazetesi, 2025 yılı Hane Halkı Geliri ve Yaşam Koşulları Anketi’nin dün yayınlanan verilerine göre, nüfusun yüzde 17,1’inin, hane halkı geliri yoksulluk sınırında ve toplumdan dışlanma riski altında yaşadığını yazdı.

Gazete, bu kategoridekilerin yüzde 15,5’inin erkek, yüzde 18,7’sinin de kadın olduğunu kaydederken, yaşları 14’ün altında 2 çocuğu bulunan 4 kişilik bir aile için yoksulluk sınırının yıllık 27 bin 803 euro olduğunu belirtti.

-Pahalılık “can yakıyor”

Öte yandan Haravgi gazetesi ise, Güney Kıbrıs'ta yüksek fiyatların bütçeleri zorlamaya devam ettiğini ve marketler arasındaki fiyat farklılıklarının dikkat çektiğini yazdı.

Gazete, “e-kalathi” üzerinden elde edilen verilere göre, 16-31 Temmuz döneminde 805 üründe fiyat artışı görülüğünü ve bu ürünlerdeki ortalama artışın yüzde 10,6 olduğunu kaydederken, aynı dönemde 908 üründe ortalama yüzde 11,9 oranında fiyat düşüşü görüldüğünü belirtti.

Haberde, en yüksek artışın yüzde 7,6 ile dondurulmuş hamur işi ve pizzalarda, yüzde 6,6 ile meyve sularında ve yüzde 6,3 ile çikolata olduğu ifade edildi.

Politis ve diğer gazeteler, ABD’den Larnaka Havaalanına gelen üç adet pakette yaptıkları aramada, gümrüğe çocuk oyuncağı olarak bildirilen ürünlerin aslında elektronik sigara veya buhar makinası olarak bilinen" vape" olduklarının tespit edildiğini yazdılar.

Gazete, elektronik sigara niteliğindeki ürünlerden bazılarının içeriğinde hintkeneviri türü uyuşturucu madde tespit edildiğini belirtirken ürünlerin alıcısı olan bir şahsın ise Güney Lefkoşa’da tutuklandığını aktardı.

Fileleftheros gazetesi: “Holguin İlerleme Konusunda Türkiye’yi Kadrajdan Çıkarıyor” başlığı atlında verdiği haberinde, BM Genel Sekreteri'nin Kıbrıs Kişisel Temsilcisi Maria Angela Holguin’in söz konusu söyleşisine atıfta bulunarak, Holguin’in Türkiye’yi Kıbrıs sorununun çözümü sürecinin dışında bırakmaya çalıştığı yorumunda bulundu.

Rum hükümetinin Holguin’in yaklaşımıyla hemfikir olmadığını vurgulayan gazete, Rum Hükümet Sözcüsü Letimbiotis’in konuya ilişkin açıklamasını yansıttı.

Letimbiotis, BM Genel Sekreteri'nin çabalarının yeterli ilerleme ve müzakerelerin yeniden başlamasıyla sonuçlanmasının tüm tarafların gerçek siyasi niyet göstermesine bağlı olduğunu ileri sürdü.

Letimbiotis, BM Genel Sekreteri'nin Rum Lider Nikos Hristodulidis ile Cumhurbaşkanı Tufan Erhürman’la görüşmesi sonrasında ve adadan ayrılmadan önce yaptığı açıklamalarda, “Bu çabada garantör devletlerin sahip oldukları role vurgu yaptığını” belirtti. Letimbiotis, “Türkiye’nin BM Güvenlik Konseyi’nin kararlarının belirlediği çerçevenin dışında olduğunun yıllardır bilindiğini" öne sürdü.

Letimbiotis, Genel Sekreterin planladığı şekilde çabalamaya ve Holguin’le yakın işbirliği ve koordinasyon içinde olmaya devam edeceklerini iddia etti.

Letimbiotis, 26 Ağustos tarihinde liderlerin bir araya geleceklerini hatırlatarak, liderlerin “Güven yaratıcı önlemlere ilişkin bazı konuları görüşme fırsatı bulacaklarını” ifade etti.

Letimbiotis: “BM Genel Sekreterinin geçiş noktalarına ilişkin sunduğu ve Hristodulidis’in de kabul ettiği öneri bilinmektedir. İlerleme sağlanması adına aynı yapıcı tutumu karşı taraftan da bekliyoruz. Ancak önce olması gereken, öncelikli olan Türkiye’nin müzakere masasına dönmesi ve BM çerçevesiyle aynı düzleme gelmesidir” şeklinde konuştu.

Diğer gazeteler ise konuya ilişkin haberlerini şu başlıklarla yansıttı:

Politis: “Hükümetten Holguin’in Söyleşisine Yorum – “Türkiye’nin Müzakerelere Dönmesi Öncelikli”.

Haravgi: “Letimbiotis: Guterres Aracılığıyla Kıbrıs Sorununda Beklenti”.

Alithia: “Başkanlık Holguin’le De Cephe Açtı – Letimbioitis Holguin’in Üç Şartına Yanıt Verdi”.

Politis gazetesine röportaj veren Damianu, “ENI-TotalEnergies” konsorsiyumunun hak sahipliğindeki “Kronos” sahasının 2028'de üretime geçmesinin planlandığını belirterek, yaklaşık 3 trilyon ayakküp doğalgaz bulunduğu belirtilen sahadan çıkarılacak gazın, Mısır'daki “Zohr” yatağının mevcut altyapısında işlenerek, “Damietta” terminalinde sıvılaştırılıp başta Avrupa olmak üzere uluslararası pazarlara ihraç edilmesinin öngörüldüğünü kaydetti.

“Kronos” sahasından elde edilecek gelirin, “Kıbrıs Cumhuriyeti” ile enerji şirketleri arasında imzalanan sözleşmeler kapsamında belirlendiğini belirten Damianu, projenin ilk aşamasında, gelirin önemli bir kısmının geliştirme maliyetlerinin karşılanmasına ayrılacağını söyledi.

Habere göre Damianu, “Kronos” sahasının asıl öneminin "Güney Kıbrıs'ı doğalgaz üreten ülkeler arasına sokması ve sözde “Münhasır Ekonomik Bölgesi”ndeki (MEB) diğer sahaların geliştirilmesinin önünü açması" olduğunu söyledi.

Damianu, “Afrodit” yatağı için nihai yatırım kararının (FID) 2027'nin ikinci yarısında alınmasının beklendiğini, üretimin ise 2031 civarında başlamasının planlandığını hatırlatırken, İsrail ile saha konusunda yaşanan anlaşmazlığın ticari boyutunda önemli ilerleme sağlandığını ve hukuki sürecin tamamlanmasının beklendiğini belirtti.

“ExxonMobil-QatarEnergy” konsorsiyumunun “Glafkos” ve “Pegasus” sahalarında ticari işletilebilirlik bildiriminde bulunduğunu belirten Damianu, bu sahalar içinse FID'nin 2029’da alınması, üretimin ise 2033 yılında başlamasının öngörüldüğünü kaydetti.

Güney Kıbrıs'taki yüksek elektrik fiyatlarının düşürülmesinde doğalgazın önemli rol oynadığına işaret eden Damianu, Vasiliko'daki doğalgaz altyapı projesinin hükümet açısından önceliğini koruduğunu belirtti.

Yeni ihale sürecinin başlatıldığını belirten Damianu, sözleşmenin mümkün olan en kısa sürede sonuçlandırılmasının hedeflendiğini ve projenin yeni gecikmeler ya da hukuki sorunlar yaşanmadan tamamlanmasının amaçlandığını ifade etti.

Habere göre Damianu, elektrik arz-güvenliği konusunda depolama yatırımlarının önemine dikkat çekerek, Elektrik İletim Sistemi Operatörü'nün toplam 120 MW kapasiteli enerji depolama sistemi geliştirilmesi için çalışmalar yürüttüğünü açıkladı.

Rum Elektrik İdaresi (AİK) ile özel sektörün de depolama projeleri geliştirdiğini belirten Damianu, yatırımcıların izin süreçlerine ilişkin taleplerinin de değerlendirildiğini söyledi.

Güney Kıbrıs-Yunanistan arasında denizaltından döşenecek kablolar aracılığıyla elektrik bağlantısı yapılmasını öngören “Great Sea Interconnector” (GSI) projesinin, güncellenmiş teknik ve ekonomik veriler ışığında değerlendirildiğini belirten Damianu, Avrupa Yatırım Bankası'nın değerlendirmesinin tamamlanmasının beklendiğini kaydetti.

Habere göre Damianu, Lübnan'la olası elektrik bağlantısına yönelik çalışmanın ise çelişki oluşturmadığını ve Dünya Bankası desteğiyle yürütülen çalışmanın yalnızca bir ön fizibilite araştırması olduğunu söyledi.

Damianu, Güney Kıbrıs'ın elektrik izolasyonunu azaltacak ve enerji güvenliğini artıracak tüm seçeneklerin teknik ve ekonomik veriler temelinde değerlendirilmesi gerektiğini vurguladı.

Rekabetçi elektrik piyasasının, sektörde önemli bir değişim olduğunu belirten Damianu, AİK’in yeni piyasa ortamında da devletin enerji dönüşümündeki stratejik ortağı olmayı sürdürdüğünü ve enerji güvenliğinin sağlanması, ülkenin enerji hedeflerinin uygulanması ve tüketicilere kaliteli hizmet sunulmasında önemli rol oynadığını ifade etti.